İdari Yargıda Savunma Süresi Hesaplama

Adım adım kullanım

1. Yargılama usulünü seçin. Davanız ihale, acele kamulaştırma, ÇED gibi ivedi yargılamaya tabi bir işle ilgiliyse ivedi seçeneğini, diğer tüm idari ve vergi davalarında olağan usulü seçin.
2. Tebliğ tarihini girin. Dava dilekçesinin, savunmanın veya ikinci dilekçenin size tebliğ edildiği tarihi girin. E-tebligatta ulaşma tarihini girip e-tebligatı seçin; araç beş gün ekler.
3. Uzatma durumunu belirtin. Mahkeme süre uzatma talebinizi kabul ettiyse 'Evet' seçin. Araç uzatmayı temel sürenin bitiminden itibaren işletir ve en erken son günü gösterir; mahkeme kararında farklı bir tarih belirtilmişse o tarih esastır.
4. Sonucu okuyun. Sonuç kartında cevap veya savunma dilekçesinin verilmesi gereken son gün yer alır. Son gün tatile rastlarsa izleyen çalışma gününe, olağan usulde adli tatile rastlarsa tatil bitiminden itibaren yedi gün sonrasına uzar.

İdari yargılama yazılıdır: dilekçeler aşaması

İdari yargılama usulü kural olarak yazılıdır ve dosya üzerinden yürütülür. Duruşma istisnai hallerde yapılır. Bu nedenle tarafların iddia ve savunmalarını ortaya koyabileceği temel aşama dilekçeler aşamasıdır. Dava dilekçesi davalı idareye, idarenin savunması davacıya tebliğ edilir; davacının ikinci dilekçesi (cevaba cevap) idareye, idarenin ikinci savunması davacıya tebliğ edilir. Her bir tebliğe karşı cevap süresi otuz gündür.

“Dava dilekçelerinin ve eklerinin birer örneği davalıya, davalının vereceği savunma davacıya tebliğ olunur. Davacının ikinci dilekçesi davalıya, davalının vereceği ikinci savunma da davacıya tebliğ edilir. Buna karşı davacı cevap veremez.”

Otuz günlük süre ve uzatma

“Taraflar, yapılacak tebliğlere karşı, tebliğ tarihinden itibaren otuz gün içinde cevap verebilirler. Bu süre, ancak haklı sebeplerin bulunması halinde, taraflardan birinin isteği üzerine görevli mahkeme kararı ile otuz günü geçmemek ve bir defaya mahsus olmak üzere uzatılabilir. Sürenin geçmesinden sonra yapılan uzatma talepleri kabul edilmez.”

Uzatma otomatik değildir; haklı bir sebebe dayanan bir talep ve mahkemenin bu talebi kabul eden kararı gerekir. Haklı sebep olarak uygulamada dosyanın hacmi, bilgi ve belgelerin başka kurumlardan temini, teknik inceleme gerekliliği gibi durumlar ileri sürülür. Talep mutlaka süre dolmadan yapılmalıdır: süre geçtikten sonra yapılan uzatma talebi, kanunun açık hükmü gereği kabul edilmez.

Uzatılmış süre nasıl hesaplanır?

Kanun uzatmanın hangi tarihten itibaren işleyeceğini açıkça düzenlememiştir. Uygulamada mahkemeler uzatma kararında genellikle 'süre bitiminden itibaren otuz gün' veya belirli bir tarih belirtir. Araç, uzatmayı temel otuz günlük sürenin ham bitiş gününden (tebliğ + 30 gün) itibaren işletir. Temel sürenin son günü tatil nedeniyle kaydırılmış olsa bile uzatma kaydırılmamış bitiş gününden başlar. Bu yöntem en erken son günü verir ve farklı bir yorum benimsenirse hak kaybı riskini ortadan kaldırır.

Mahkemenin uzatma kararında açık bir son gün yazılıysa, araç sonucunu değil mahkeme kararındaki tarihi esas alın. Kararda 'otuz gün ek süre' ifadesi varsa ve başlangıç belirtilmemişse, en erken tarihi (aracın sonucu) esas almak güvenli yoldur.

Süre geçtikten sonra verilen dilekçe

“Taraflar, sürenin geçmesinden sonra verecekleri savunmalara veya ikinci dilekçelere dayanarak hak iddia edemezler.”

Süre geçtikten sonra verilen savunma veya ikinci dilekçe dosyadan çıkarılmaz, ancak taraf bu dilekçeye dayanarak hak iddia edemez. İdari yargıda re'sen araştırma ilkesi geçerli olduğundan mahkeme dosyadaki tüm bilgi ve belgeleri değerlendirebilir; ancak süresinde ileri sürülmeyen bir iddianın mahkemece dikkate alınacağına güvenilmemelidir. Özellikle davacı açısından, idarenin savunmasında ortaya koyduğu gerekçelere karşı ikinci dilekçede cevap verilmemesi, davanın kaybedilmesine yol açabilir.

Davalı idarenin savunma vermemesi davayı kendiliğinden kazandırmaz. Mahkeme, savunma süresinin geçmesinden sonra dosyayı mevcut haliyle inceler ve gerekirse ara kararıyla idareden bilgi ve belge ister. İdare açısından savunmanın süresinde verilmemesi, işlemin hukuka uygunluğunu ortaya koyma fırsatının kaçırılması anlamına gelir.

İvedi yargılamada 15 günlük savunma

“Savunma süresi dava dilekçesinin tebliğinden itibaren on beş gün olup, bu süre bir defaya mahsus olmak üzere en fazla on beş gün uzatılabilir. Savunmanın verilmesi veya savunma verme süresinin geçmesiyle dosya tekemmül etmiş sayılır.”

İvedi yargılamada dilekçeler aşaması büyük ölçüde kısaltılmıştır. Savunmanın verilmesi veya süresinin geçmesiyle dosya tekemmül etmiş sayılır; yani davacıya savunmaya cevap için ayrıca süre verilmesi öngörülmemiştir. Davalar dosyanın tekemmülünden itibaren en geç bir ay içinde karara bağlanır (İYUK m.20/A-2-f). Bu nedenle ivedi işlerde davacı, tüm iddia ve delillerini dava dilekçesinde eksiksiz ortaya koymalıdır.

Adli tatil ve savunma süresi

İdari yargıda adli tatil süresince dilekçeler aşaması durmaz; tebligatlar yapılır ve süreler işler. Son günü 20 Temmuz ile 31 Ağustos arasına rastlayan süreler ise ara vermenin bittiği günü izleyen tarihten itibaren yedi gün uzar (İYUK m.8/3). Örneğin 1 Temmuz 2026'da UETS'e ulaşan bir savunma dilekçesinde tebliğ 6 Temmuz'dur; otuzuncu gün 5 Ağustos adli tatile rastladığından cevap süresi 7 Eylül 2026 Pazartesi günü sona erer.

Tam yargı davasında miktar artırımı ve cevap

Tam yargı davalarında dava dilekçesinde belirtilen miktar, süre veya diğer usul kuralları gözetilmeksizin nihai karar verilinceye kadar, harcı ödenmek suretiyle bir defaya mahsus olmak üzere artırılabilir. Miktarın artırılmasına ilişkin dilekçe otuz gün içinde cevap verilmek üzere karşı tarafa tebliğ edilir (İYUK m.16/4). Bu dilekçeye cevap süresi de araçla aynı şekilde hesaplanır.

İşlem dosyası ve ara kararları

Davalara ilişkin işlem dosyalarının aslı veya onaylı örneği idarenin savunması ile birlikte mahkemeye gönderilir (İYUK m.16/5). İdarenin savunmayla birlikte işlem dosyasını göndermemesi halinde mahkeme ara kararıyla dosyayı isteyebilir. Ara kararlarına cevap süresi mahkemece belirlenir ve kararın içeriğine göre farklılık gösterebilir. Ara kararına cevap süresini hesaplamak için kararın içerdiği gün sayısını Hukuki Süre Hesaplama aracına girebilirsiniz.

Savunma ve cevap dilekçesinde nelere dikkat edilmeli?

• Dilekçenin hangi tebliğe karşı verildiği ve tebliğ tarihi belirtilmelidir.
• Karşı tarafın her bir iddiasına ayrı ayrı cevap verilmelidir; cevapsız bırakılan iddia kabul edilmiş sayılmaz ama mahkemenin değerlendirmesini etkiler.
• Yeni deliller bu aşamada sunulmalıdır; idari yargıda delil sunma imkânı dilekçeler aşamasında yoğunlaşır.
• Davacı ikinci dilekçede idarenin savunmasında ilk kez ortaya koyduğu gerekçelere mutlaka cevap vermelidir.
• Uzatma talebi gerekiyorsa süre dolmadan, haklı sebep açıklanarak yapılmalıdır.

Örnek hesaplar

Davalı idare açısından savunma süresi

Davalı idare açısından otuz günlük savunma süresi, işlem dosyasının toplanması, ilgili birimlerden görüş alınması ve hukuk biriminin savunmayı hazırlaması için kısa bir süredir. Bu nedenle kamu kurumlarının hukuk birimleri dava dilekçesinin tebliğiyle birlikte işlem dosyasını talep eden iç yazışmaları hemen başlatır. Süre yetmeyecekse uzatma talebi, haklı sebep açıkça gösterilerek süre dolmadan yapılmalıdır.

Savunmayla birlikte işlem dosyasının aslı veya onaylı örneğinin mahkemeye gönderilmesi gerekir (İYUK m.16/5). İşlem dosyası eksik gönderilirse mahkeme ara kararıyla eksikleri ister; bu da yargılamanın uzamasına ve idarenin savunmasının zayıf görünmesine yol açar. Savunmada işlemin dayandığı mevzuat, olgular ve takdir yetkisinin nasıl kullanıldığı açıklanmalıdır; idari yargıda mahkeme işlemin gerekçesini dosya üzerinden denetler.

Davacı açısından ikinci dilekçenin önemi

Davacının ikinci dilekçesi, idarenin savunmasında ileri sürülen gerekçelere cevap vermek için tek fırsattır. İkinci savunmaya karşı kural olarak cevap verilemeyeceğinden (İYUK m.16/2), davacı tüm karşı argümanlarını ve ek delillerini ikinci dilekçede sunmalıdır. İdarenin savunmasında işlemin gerekçesi ilk kez ortaya konmuşsa, bu gerekçenin işlem tarihinde var olup olmadığı ve hukuka uygunluğu ikinci dilekçede tartışılmalıdır.

İkinci dilekçe süresi savunmanın tebliğinden itibaren otuz gündür. E-tebligatla çalışan vekiller için savunmanın UETS'e ulaştığı gün takvime işlenmeli ve tebliğ günü (ulaşma + 5 gün) üzerinden süre hesaplanmalıdır. Aracın gösterdiği tarih, ikinci dilekçenin verilmesi gereken son gündür.

E-tebligat ve UYAP üzerinden dilekçe takibi

İdari yargıda dilekçeler ve savunmalar büyük ölçüde elektronik tebligatla gönderilir. Tebliğ, elektronik adrese ulaşmayı izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır ve otuz günlük süre ertesi gün başlar. Vekillerin UETS'e düşen her evrakın ulaşma tarihini ayrı ayrı kaydetmesi, özellikle aynı dosyada savunma, ara kararı ve bilirkişi raporu gibi farklı evrakların kısa aralıklarla geldiği durumlarda süre karışıklığını önler.

Birden fazla davalı idarenin bulunduğu dosyalarda her idarenin savunması ayrı ayrı tebliğ edilir ve her biri için ayrı otuz günlük cevap süresi işler. Davacı, her savunmaya karşı ayrı süre takibi yapmalı; tek bir ikinci dilekçeyle birden fazla savunmaya cevap verecekse en erken dolan süreyi esas almalıdır.

Sık yapılan hatalar

Çalışılmış örnekler

Aşağıdaki örneklerin her biri bu sayfadaki hesap motoruyla otomatik olarak test edilir; sonuçlar araçla birebir aynıdır.

Sık sorulan sorular

Kanuni dayanaklar

• İYUK m.16 — Dilekçelerin tebliği, otuz gün, uzatma, süre sonrası dilekçe, miktar artırımı.
• İYUK m.20/A — İvedi yargılamada on beş günlük savunma ve tekemmül.
• İYUK m.8 — Süre hesabı ve adli tatil uzaması.
• Tebligat K. m.7/a — E-tebligatta tebliğ anı.

Son güncelleme: 3 Ekim 2026. Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez.