Adım adım kullanım
- Hedef tarihi girin. Süreye esas olan olayın tarihini yazın: genel kurul toplantısı, kira sözleşmesinin bitişi, fesih döneminin sonu, duruşma veya ihale günü.
- Süreyi ve birimi yazın. Kanunda veya sözleşmede yazılı süreyi girin: '15 gün', '2 hafta', '3 ay'. Ay birimi seçildiğinde süre, hedef güne karşılık gelen günde başlar; o ayda karşılık gün yoksa ayın son günü esas alınır.
- Sayım usulünü seçin. Metinde 'ilan ve toplantı günleri hariç' veya 'arada en az N tam gün' gibi bir ifade varsa 'işlem ve hedef günü hariç' seçeneğini kullanın. Böyle bir ifade yoksa standart usulü seçin.
- Sonucu okuyun. Araç önce ham tarihi, gerekirse bir gün daha geriye gidilmiş tarihi, tatile denk geliyorsa önceki iş gününü ve hedef tarihe kalan gün sayısını gösterir. Sonuç kartındaki tarih işlemin en geç yapılabileceği gündür.
- Ulaşma payı ekleyin. Bildirimin karşı tarafa ulaşması gerekiyorsa sonuç, bildirimin ulaşması gereken en geç gündür. Noter, posta veya e-tebligat süresini hesaba katarak bildirimi birkaç gün önce gönderin; e-tebligatta ulaşmadan sonra 5 gün daha geçer.
Geriye doğru süre nedir?
Usul hukukundaki sürelerin çoğu bir olaydan ileriye doğru işler: tebliğden itibaren iki hafta, karar tarihinden itibaren bir ay. Buna karşılık bazı süreler gelecekteki bir tarihten geriye doğru sayılır. Genel kurul toplantısından en az iki hafta önce ilan yapılması, kira süresinin bitiminden en az on beş gün önce fesih bildiriminde bulunulması, fesih döneminin sonundan üç ay önce bildirimin karşı tarafa ulaşması gibi. Bu sürelerde soru 'süre ne zaman biter' değil, 'işlemi en geç hangi gün yapmalıyım' sorusudur.
Geriye doğru sürelerin amacı karşı tarafa asgari bir hazırlık zamanı tanımaktır. Pay sahibi toplantıya hazırlanabilmeli, kiraya veren yeni kiracı bulabilmeli, işveren boşalacak kadroyu doldurabilmelidir. Bu nedenle süre kısaltılamaz; işlem en geç hesaplanan günde, tercihen daha önce yapılmalıdır.
Standart usul ve 'iki gün hariç' usulü
Standart usulde hedef günden N gün geriye gidilir. 30 Haziran'dan 15 gün önce 15 Haziran'dır; 15 Haziran'da yapılan işlem ile hedef gün arasında 15 günlük fark vardır. Genel süre hesabı kuralı olan 'ilk gün sayılmaz' ilkesinin geriye doğru karşılığı budur.
Bazı hükümler işlem gününü ve hedef günü açıkça hesap dışında bırakır. Türk Ticaret Kanunu m.414'e göre anonim şirket genel kurul çağrısı, ilan ve toplantı günleri hariç olmak üzere toplantı tarihinden en az iki hafta önce yapılır. Bu durumda ilan günü ile toplantı günü arasında tam iki hafta, yani 14 gün bulunmalıdır; 30 Haziran'daki toplantı için ilan en geç 16 Haziran'da değil, 15 Haziran'da yapılmalıdır.
| Süre | Standart | İki gün hariç |
|---|---|---|
| 15 gün | 15 Haziran 2026 Pazartesi | 14 Haziran Pazar → 12 Haziran 2026 Cuma |
| 2 hafta | 16 Haziran 2026 Salı | 15 Haziran 2026 Pazartesi |
| 1 ay | 30 Mayıs Cumartesi → 29 Mayıs Cuma (bayram) → 26 Mayıs 2026 Salı | — |
Sonuç tatile denk gelirse neden geriye kaydırılır?
İleriye doğru işleyen sürelerde son gün tatile rastlarsa süre izleyen ilk iş günü biter (HMK m.93); bu kural süreyi kullanan tarafı korur. Geriye doğru sürelerde ise süre karşı tarafı korur. İşlem tatil yüzünden bir sonraki iş gününe bırakılırsa karşı tarafın asgari süresi kısalır. Bu nedenle güvenli taraf, bulunan gün tatilse işlemi önceki iş gününe çekmektir. Araç sonucu bu yönde kaydırır ve kaydırmayı ayrı bir satırda gösterir.
Geriye doğru süre öngören başlıca hükümler
| Hüküm | Süre | Hedef tarih |
|---|---|---|
| TTK m.414 | İlan ve toplantı günleri hariç en az 2 hafta | Genel kurul toplantısı |
| TBK m.347 | Belirli süreli konut kirasında kiracının bildirimi: en az 15 gün | Kira süresinin bitimi |
| TBK m.328 | Taşınmaz kirasında 3 aylık fesih bildirim süresi | Kira döneminin sonu (6 aylık dönem) |
| Sözleşmeler | Taraflarca belirlenen bildirim süresi | Sözleşmenin bitiş veya yenileme tarihi |
Kira hukukunda fesih bildiriminin karşı tarafa ulaşması gerekir; gönderildiği tarih değil, ulaştığı tarih esas alınır. Noter aracılığıyla gönderilen ihtarnamelerde tebliğ tarihi, elektronik tebligatta ulaşmayı izleyen beşinci günün sonu tebliğ tarihi sayılır. Bu nedenle aracın bulduğu tarihi bildirimin ulaşması gereken son gün olarak kabul edip gönderimi buna göre öne çekin.
Ay olarak belirlenen geriye doğru süreler
Ay olarak belirlenen sürelerde hedef güne karşılık gelen gün esas alınır. 30 Haziran'dan bir ay önce 30 Mayıs, 31 Mart'tan bir ay önce ise Şubat'ta 31. gün olmadığı için 28 Şubat'tır (artık yıllarda 29 Şubat). Bu kural, ileri doğru ay hesabındaki HMK m.92/3 kuralının aynısıdır. Bulunan gün hafta sonuna denk gelirse önceki iş gününe çekilir: 28 Şubat 2026 Cumartesi olduğundan sonuç 27 Şubat 2026 Cuma'dır.
- Ay hesabında gün farkı sabit değildir: bir ay 28 ile 31 gün arasında değişir.
- Üç aylık bildirim süresinde dönem sonu 30 Haziran ise bildirim en geç 30 Mart'ta ulaşmalıdır.
- Dönem sonu ay sonuna denk geliyorsa sonucu ay sonu kuralına göre kontrol edin.
Bildirimin ulaşması: gönderme payı nasıl hesaplanır?
Varması gereken irade beyanları, karşı tarafa ulaştığı anda sonuç doğurur. Kira sözleşmesinin feshi, sözleşmenin yenilenmemesi bildirimi veya bir hakkın kullanıldığının bildirilmesi, karşı tarafa ulaşmadıkça hüküm ifade etmez. Bu nedenle geriye doğru hesapla bulunan gün, bildirimin gönderileceği değil, karşı tarafa ulaşacağı en geç gündür. Gönderim yöntemine göre bu günden önce ek pay bırakmak gerekir.
| Yöntem | Tebliğ / ulaşma | Önerilen pay |
|---|---|---|
| Noter ihtarnamesi (e-tebligat adresi olan muhatap) | Ulaşma + 5. günün sonu | En az 7-10 gün |
| Noter ihtarnamesi (fiziki tebligat) | Mazbatadaki tebliğ tarihi | En az 10-15 gün |
| KEP | Ulaşma + 5. günün sonu | En az 7 gün |
| Elden teslim, imzalı | Teslim anı | Aynı gün mümkün |
Muhatap tüzel kişiyse veya e-tebligat adresi varsa noter ihtarnamesi elektronik yolla tebliğ edilebilir; bu durumda ulaşmayı izleyen beşinci günün sonunda tebliğ edilmiş sayılır. Bu beş günlük karine, geriye doğru hesapta kolayca unutulur. Örneğin 15 Haziran'a kadar ulaşması gereken bir bildirim, e-tebligatla gidecekse en geç 10 Haziran'da muhatabın adresine ulaşmış olmalıdır.
Tatil ve bayramlara denk gelen örnekler
Geriye doğru hesapta bulunan gün resmi tatil veya hafta sonuysa araç sonucu önceki iş gününe çeker. Bayramların hafta sonuyla birleştiği dönemlerde bu kaydırma birkaç günü bulabilir. Aşağıdaki örnekler 2026 takvimine göre hesaplanmıştır.
| Hedef tarih | Süre | Ham tarih | Sonuç |
|---|---|---|---|
| 30 Haziran 2026 | 1 ay | 30 Mayıs (bayram, Cumartesi) | 26 Mayıs 2026 Salı (arife) |
| 31 Mart 2026 | 1 ay | 28 Şubat (Cumartesi) | 27 Şubat 2026 Cuma |
| 30 Haziran 2026 | 15 gün | 15 Haziran (Pazartesi) | 15 Haziran 2026 Pazartesi |
| 30 Ekim 2026 | 2 hafta | 16 Ekim (Cuma) | 16 Ekim 2026 Cuma |
Sık yapılan hatalar
- Hedef tarihi süreye dahil etmek: 30 Haziran'dan 15 gün önce 15 Haziran'dır, 16 Haziran değil.
- Kanun 'ilan ve toplantı günleri hariç' dediği halde standart usulü uygulamak.
- Tatil günü bulunduğunda sonucu sonraki iş gününe kaydırmak.
- Bildirimin gönderme tarihini ulaşma tarihi sanmak.
- Ay olarak belirlenen süreyi 30 gün olarak hesaplamak: 31 Mart'tan bir ay önce 28 Şubat'tır, 1 Mart değil.
Bu hataların çoğu, ileri doğru süre hesabındaki alışkanlıkların geriye doğru hesaba taşınmasından kaynaklanır. İleri doğru hesapta tatil sonraki iş gününe kaydırılır ve süreyi kullanan taraf korunur; geriye doğru hesapta ise korunan karşı taraftır. Kuralı bu mantıkla hatırlamak, hesabı her durumda doğru yöne kaydırmanızı sağlar.
Hesabı nasıl belgelersiniz?
Geriye doğru sürelerde uyuşmazlık genellikle sonradan, örneğin genel kurul kararının iptali davasında veya kira ilişkisinin sona erip ermediği tartışmasında ortaya çıkar. Bu nedenle çağrı veya bildirimin hangi tarihte yapıldığını ve bu tarihin nasıl hesaplandığını baştan belgelemek önemlidir. Aracın sonuç tablosu hedef tarihi, uygulanan süreyi, sayım usulünü, varsa tatil kaydırmasını ve hedef tarihe kalan gün sayısını ayrı satırlarda gösterir.
- Sonuç tablosunu yazdırıp dosyaya ekleyin.
- İlan veya bildirim belgesinin tarihini ve tebliğ kaydını saklayın.
- E-tebligatla giden bildirimlerde ulaşma kaydının çıktısını alın.
Çalışılmış örnekler
Aşağıdaki örneklerin her biri bu sayfadaki hesap motoruyla otomatik olarak test edilir; sonuçlar araçla birebir aynıdır.
Örnek 1
Kira süresi bitiminden 15 gün önce
Belirli süreli konut kirası 30 Haziran 2026'da bitiyor; kiracı sözleşmeyi yenilemek istemiyor.
Bildirim en geç 15 Haziran 2026 Pazartesi günü kiraya verene ulaşmalıdır (TBK m.347). Noter ihtarnamesini birkaç gün önce gönderin.
Örnek 2
Genel kurul ilanı — iki gün hariç
Toplantı ile ilan arasında tam 15 gün bulunması isteniyor.
Ham tarih 14 Haziran 2026 Pazar'dır; tatil olduğu için önceki iş günü 12 Haziran 2026 Cuma bulunur.
Örnek 3
Ay sonu hedefli bir aylık süre
Sözleşme 31 Mart 2026'da bitiyor; bir ay önceden bildirim gerekiyor.
Şubat'ta 31. gün olmadığından ay sonu olan 28 Şubat 2026 esas alınır; Cumartesi olduğu için sonuç 27 Şubat 2026 Cuma'dır.
Örnek 4
İki hafta önce
30 Ekim 2026 Cuma günkü toplantıdan en az iki hafta önce çağrı yapılacak.
İki hafta öncesi 16 Ekim 2026 Cuma'dır; iş günü olduğu için kaydırma yapılmaz.
Sık sorulan sorular
›'En az 15 gün önce' ne demektir?
İşlem ile hedef gün arasında en az 15 gün bulunmalıdır. Standart usulde hedef günden 15 gün geriye gidilir.
›İlan ve toplantı günleri hariç ne demek?
İki uç gün de sayılmaz; arada tam süre kalmalıdır. Bu nedenle bir gün daha geriye gidilir.
›Sonuç hafta sonuna denk gelirse ne olur?
Araç sonucu önceki iş gününe çeker. İleri kaydırmak karşı tarafın asgari süresini kısaltacağından güvenli değildir.
›Kira fesih bildirimi ne zaman ulaşmalı?
Belirli süreli konut kirasında kiracının bildirimi sürenin bitiminden en az 15 gün önce kiraya verene ulaşmalıdır (TBK m.347).
›Bildirim gönderdiğim gün mü, ulaştığı gün mü esas?
Ulaştığı gün. Aracın bulduğu tarih ulaşma için son gündür; gönderimi posta ve tebligat süresine göre öne çekin.
›Ay olarak belirlenen sürede ay sonu nasıl hesaplanır?
Hedef güne karşılık gelen gün esas alınır; o ayda yoksa ayın son günü kullanılır. 31 Mart'tan bir ay önce 28 Şubat'tır.
›Genel kurul çağrısı için süre ne kadar?
Anonim şirketlerde ilan ve toplantı günleri hariç en az iki hafta (TTK m.414). Esas sözleşme daha uzun süre öngörebilir.
›Geriye doğru hesapta hedef gün sayılır mı?
Hayır. Hedef günün kendisi süreye dahil edilmez; 30 Haziran'dan 15 gün önce 15 Haziran'dır. Kanun işlem gününü de hariç tutuyorsa bir gün daha geriye gidilir ve sonuç 14 Haziran olur.
›Belirsiz süreli kira sözleşmesinde fesih bildirimi ne zaman yapılır?
Taşınmaz kiralarında taraflar, yerel adete göre kira döneminin sonu için, adet yoksa altı aylık kira döneminin sonu için üç aylık fesih bildirim süresine uyarak sözleşmeyi feshedebilir (TBK m.328). Dönem sonundan üç ay geriye gidilerek bildirimin en geç ulaşması gereken gün bulunur.
›Noter ihtarnamesi ne kadar önce gönderilmeli?
Muhatabın tebligat şekline bağlıdır. E-tebligat adresi olan muhataplarda ihtarname ulaşmayı izleyen beşinci günün sonunda tebliğ edilmiş sayılır; fiziki tebligatta posta süresi eklenir. Aracın bulduğu tarihten en az bir hafta önce göndermek güvenli bir paydır.
›Geriye doğru süre iş günü olarak belirlenmişse?
Hedef tarihten geriye iş günü saymak için İş Günü Hesaplama aracını 'Geri' yönüyle kullanın. O araç hafta sonlarını ve resmi tatilleri atlayarak sayar.
›Toplantı ertelenirse süre yeniden mi hesaplanır?
Evet. Hedef tarih değiştiğinde çağrı veya ilan süresi yeni tarihe göre yeniden hesaplanmalıdır. Eski tarihe göre yapılan ilan, yeni tarih için gereken süreyi karşılamıyorsa çağrının yenilenmesi gerekebilir.
›Sonuç neden bazen birkaç gün geriye kayıyor?
Ham tarih bayram veya hafta sonuna denk geldiğinde araç önceki iş gününe kadar geri gider. Dört günlük Kurban Bayramı hafta sonuyla birleştiğinde bu kayma dört-beş günü bulabilir.
›Arife gününe denk gelirse?
Arife resmi tatil değildir, kaydırma yapılmaz; ama öğleden sonra yarım gün olduğu için işlemi öğleden önce yapın.
Kanuni dayanaklar
- TTK m.414 — Genel kurul çağrısının ilan ve toplantı günleri hariç en az iki hafta önce yapılması.
- TBK m.347 — Belirli süreli konut kirasında kiracının en az 15 gün önce bildirimi.
- TBK m.328 — Taşınmaz kirasında altı aylık dönem sonu için üç aylık fesih bildirim süresi.
- HMK m.92 / TBK m.92 — Süre hesabında ilk günün sayılmaması; ay sürelerinde karşılık gelen gün.
Son güncelleme: 3 Ekim 2026. Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez.
İlgili sayfalar