Adım adım kullanım
- Tebliğ edilen belgeyi seçin. Kambiyo senedine dayalı ödeme emri tebliğ edildiyse ilk seçeneği kullanın. İcra mahkemesi itirazınızı reddettiyse ve karar tefhim veya tebliğ edildiyse ikinci seçenekle üç günlük mal beyanı süresini hesaplayın.
- Tebligat şeklini ve tarihini girin. UETS ile gelen ödeme emrinde ulaşma tarihini girin; araç beş günü ekler. Posta yoluyla veya memur eliyle yapılan tebligatta mazbatadaki tarihi girin.
- Sonuçları okuyun. Sonuç kartında beş günlük itiraz süresinin son günü yer alır. Adımlar tablosunda borca itiraz, imza itirazı, şikâyet, ödeme ve mal beyanı süreleri ayrı satırlarda dayanaklarıyla listelenir.
- İtirazı icra mahkemesine yapın. Kambiyo takibinde itiraz ve şikâyet icra dairesine değil, icra mahkemesine dilekçeyle yapılır. Dilekçeye itiraz sebeplerini dayanan belgeleri ekleyin.
- Takibin durdurulmasını ayrıca isteyin. İtiraz satış dışındaki takip işlemlerini durdurmaz. Haciz riskine karşı dilekçede icra mahkemesinden takibin geçici olarak durdurulmasını açıkça talep edin.
Kambiyo senetlerine dayalı özel takip nedir?
Çek, bono (emre yazılı senet) ve poliçe kambiyo senetleridir. Bu senetlere dayanan alacaklar için İİK'da genel haciz yolundan daha hızlı ve alacaklı lehine bir özel takip yolu düzenlenmiştir (İİK m.167 vd.). İcra memuru senedin kambiyo senedi olduğunu ve vadesinin geldiğini görürse borçluya senet suretiyle birlikte ödeme emri gönderir. Bu ödeme emri, genel haciz yolundaki ödeme emrinden farklı süreler ve farklı ihtarlar içerir.
En önemli fark, borçlunun itirazının takibi kendiliğinden durdurmamasıdır. Genel haciz yolunda icra dairesine yapılan itiraz takibi durdururken, kambiyo takibinde borca ve imzaya itiraz icra mahkemesine yapılır ve satış dışındaki takip işlemlerini durdurmaz. Alacaklı itiraz sürecinde haciz yapabilir; borçlu ancak icra mahkemesinden geçici durdurma kararı alırsa takibi durdurabilir.
Ödeme emriyle başlayan süreler
| İşlem | Süre | Merci | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Borca itiraz (borçlu değilim, itfa, mehil, zamanaşımı, yetki) | 5 gün | İcra mahkemesi | İİK m.168/1-5 |
| İmza itirazı | 5 gün | İcra mahkemesi | İİK m.168/1-4, m.170 |
| Senedin kambiyo vasfına şikâyet | 5 gün | İcra mahkemesi | İİK m.168/1-3 |
| Borcun ödenmesi | 10 gün | İcra dairesi hesabı | İİK m.168/1-2 |
| Mal beyanı (itiraz yoksa) | 10 gün | İcra dairesi | İİK m.168/1-6 |
| Mal beyanı (itiraz reddedilirse) | 3 gün | İcra dairesi | İİK m.168/1-6 |
Beş günlük süreler kesindir ve kaçırılması halinde borçlu aynı takipte bu itirazları ileri süremez. İmza itirazı yapılmazsa senetteki imza takip bakımından borçludan sadır sayılır. Haksız yere imzasını inkâr eden borçlu, takip konusu alacağın yüzde onu oranında para cezasına ve itiraz nedeniyle takip durdurulmuşsa yüzde yirmiden az olmamak üzere inkâr tazminatına mahkûm edilebilir (İİK m.170).
Süre nasıl hesaplanır?
- Tebliğ gününü belirleyin: fiziki tebligatta mazbatadaki tarih, e-tebligatta ulaşma + 5 gün.
- Tebliğ gününü saymadan beş gün (itiraz) ve on gün (ödeme, mal beyanı) sayın (İİK m.19).
- Son gün resmi tatil veya hafta sonuysa süre tatili izleyen gün biter.
- Adli tatil uzaması uygulamayın; icra mahkemesi işleri adli tatilde de görülür.
| Tebliğ | Beşinci gün | Sonuç |
|---|---|---|
| 2 Mart Pazartesi | 7 Mart Cumartesi | 9 Mart 2026 Pazartesi |
| 20 Temmuz (UETS ulaşma 15 Temmuz) | 25 Temmuz Cumartesi | 27 Temmuz 2026 Pazartesi |
| 22 Mayıs Cuma | 27 Mayıs (Kurban Bayramı) | 1 Haziran 2026 Pazartesi |
Borca itirazda ileri sürülebilecek sebepler
Kambiyo takibinde borca itiraz sebepleri sınırlıdır ve beş günlük süre içinde sebepleriyle birlikte bildirilmelidir (İİK m.168/1-5): borçlu olmadığı, borcun itfa edildiği (ödendiği), mehil verildiği (vadenin ertelendiği), alacağın zamanaşımına uğradığı ve icra dairesinin yetkisiz olduğu. İcra mahkemesi itiraz sebeplerinin incelenmesi için tarafları en geç otuz gün içinde duruşmaya çağırır; borcun olmadığı veya itfa ya da imhal edildiği resmi veya imzası ikrar edilmiş bir belgeyle ispat edilirse itirazı kabul eder (İİK m.169/a).
- Ödeme iddiası: ödeme dekontu, makbuz veya alacaklının imzasını taşıyan belge eklenmelidir.
- Zamanaşımı: senedin metninden anlaşılabiliyorsa icra mahkemesi bunu dikkate alır; çekte ve bonoda zamanaşımı süreleri farklıdır.
- Yetki itirazı: yetkili icra dairesi açıkça gösterilmelidir.
- Teminat senedi iddiası: senedin teminat amaçlı verildiği yazılı belgeyle ispat edilmelidir.
İmza itirazı
Senetteki imzanın kendisine ait olmadığını iddia eden borçlu, bunu beş gün içinde açıkça bir dilekçeyle icra mahkemesine bildirir (İİK m.170/1). İtiraz satış dışındaki takip işlemlerini durdurmaz; icra mahkemesi itirazı ciddi görürse evrak üzerinde takibin geçici olarak durdurulmasına karar verebilir. Mahkeme imza incelemesi sonunda imzanın borçluya ait olmadığı kanaatine varırsa itirazı kabul eder ve takip durur; alacaklının genel hükümlere göre dava açma hakkı saklıdır.
Kambiyo vasfına şikâyet
Takibe dayanak senet kambiyo senedi vasfını taşımıyorsa (ör. bonoda zorunlu unsurlardan biri eksikse, çekte keşide tarihi yoksa) borçlu bunu beş gün içinde icra mahkemesine şikâyet yoluyla bildirmelidir (İİK m.168/1-3). Şikâyet kabul edilirse kambiyo senetlerine özgü takip yolu kapanır; alacaklı genel haciz yoluyla veya dava yoluyla alacağını isteyebilir. Kambiyo vasfının yokluğu kamu düzenine ilişkin görüldüğünden uygulamada süre geçtikten sonra da ileri sürülebildiği durumlar tartışılmaktadır; ancak güvenli yol beş günlük süreye uymaktır.
Takibin durdurulması ve menfi tespit
Borca ve imzaya itiraz, satış dışındaki takip işlemlerini durdurmaz (İİK m.169, 170). İcra mahkemesi, borçlunun itiraz dilekçesine ekli belgelerden borcun itfa veya imhal edildiği, senedin metninden zamanaşımına uğradığı, borçlunun borçlu olmadığı veya icra dairesinin yetkisiz olduğu kanaatine varırsa, itirazın esası hakkındaki kararına kadar takibin geçici olarak durdurulmasına karar verebilir (İİK m.169/a). Bu nedenle itiraz dilekçesinde geçici durdurma talebini ve dayanak belgeleri birlikte sunmak önemlidir.
İcra mahkemesinin kararları kesin hüküm oluşturmaz; itirazı reddedilen borçlunun genel mahkemede menfi tespit veya istirdat davası açma hakkı saklıdır (İİK m.72). Menfi tespit davası için kanunda süre öngörülmemiştir; istirdat davası ise ödemeden itibaren bir yıl içinde açılmalıdır.
Şirketlere e-tebligatla gelen kambiyo ödeme emirleri
Çek takiplerinin önemli bir kısmı şirketler aleyhine yapılır ve şirketlere ödeme emri UETS üzerinden tebliğ edilir. Beş günlük sürenin kısalığı nedeniyle, UETS bildiriminin fark edilmesindeki bir veya iki günlük gecikme bile itiraz imkânını fiilen ortadan kaldırabilir. Ulaşmayı izleyen beş günlük tebliğ karinesi ile beş günlük itiraz süresi birlikte, ulaşma gününden itibaren yaklaşık on günlük bir pencere oluşturur; bu pencerenin ilk günlerinde avukatla iletişime geçmek gerekir.
Genel haciz yolu ile kambiyo takibi arasındaki farklar
| Konu | Genel haciz yolu | Kambiyo senetlerine özgü yol |
|---|---|---|
| İtiraz süresi | 7 gün | 5 gün |
| İtiraz mercii | İcra dairesi | İcra mahkemesi |
| İtirazın etkisi | Takip durur | Satış dışındaki işlemler durmaz |
| Ödeme süresi | 7 gün | 10 gün |
| Mal beyanı | 7 gün | 10 gün (ret halinde 3 gün) |
| Borca itirazın içeriği | İcra dairesine bildirilir | Sebepleriyle birlikte icra mahkemesine bildirilir |
Alacaklı, elindeki kambiyo senedi için genel haciz yoluyla da takip başlatabilir. Bu durumda ödeme emri genel haciz yolundaki yedi günlük süreleri içerir ve itiraz icra dairesine yapılır. Borçlu, ödeme emrinin başlığından ve içerdiği ihtarlardan takip yolunu tespit etmelidir: kambiyo senetlerine özgü ödeme emrinde on günlük ödeme ve beş günlük itiraz ihtarı yer alır. Takip yolunu yanlış belirleyen borçlu, itirazı yanlış mercie ve yanlış sürede yapma riskiyle karşılaşır.
İcra mahkemesine itiraz dilekçesinin yapısı
- Mahkeme: takibin yapıldığı yer icra mahkemesi (icra hukuk mahkemesi).
- Taraflar ve takip dosyası: icra dairesi ve esas numarası, ödeme emrinin tebliğ tarihi.
- Süre: itirazın beş günlük süre içinde yapıldığı.
- İtiraz türü: borca itiraz, imza itirazı, kambiyo vasfına şikâyet — her biri ayrı başlık altında.
- Sebepler ve deliller: ödeme belgeleri, mehil yazışmaları, teminat senedi sözleşmesi, zamanaşımına ilişkin açıklama.
- Talepler: takibin geçici olarak durdurulması, itirazın kabulü ve takibin durdurulması.
Dilekçe UYAP üzerinden gönderilebilir. Beş günlük süre içinde dilekçenin mahkemeye ulaşması gerekir. Geçici durdurma talebinin ayrı bir başlık altında ve gerekçesiyle yazılması, mahkemenin bu talebi duruşmadan önce evrak üzerinde değerlendirmesini kolaylaştırır.
Alacaklı açısından süreler
Kambiyo takibinde alacaklı açısından en önemli avantaj, borçlunun itirazına rağmen haciz yapılabilmesidir. Ancak satış, itiraz sonuçlanmadan yapılamaz. Alacaklı, haciz tarihinden itibaren bir yıllık satış isteme süresini (İİK m.106) ve haciz isteme süresini (İİK m.78) de takip etmelidir. İtiraz kabul edilip takip durdurulursa, alacaklının genel hükümlere göre dava açma hakkı saklıdır; bu durumda senedin zamanaşımı süresinin dolmamış olmasına dikkat edilmelidir.
Baştan sona bir örnek
Bir şirket aleyhine karşılıksız çeke dayalı kambiyo takibi başlatılmış ve ödeme emri 15 Temmuz 2026'da şirketin UETS adresine ulaşmıştır. Tebliğ 20 Temmuz'da gerçekleşmiş sayılır. Borca itiraz, imza itirazı ve kambiyo vasfına şikâyet için beş günlük süre 25 Temmuz Cumartesi gününe denk geldiğinden 27 Temmuz 2026 Pazartesi biter; ödeme ve mal beyanı için on günlük süre ise 30 Temmuz 2026 Perşembe dolar. Adli tatil bu süreleri uzatmaz.
Şirket, çek bedelini daha önce banka havalesiyle ödediğini ileri sürmek istemektedir. İtiraz 27 Temmuz'a kadar icra mahkemesine, havale dekontu ve alacaklının imzasını taşıyan ödeme belgesiyle birlikte yapılmalıdır. Dilekçede takibin geçici olarak durdurulması da açıkça istenmelidir; aksi halde itiraz incelenirken şirket hesaplarına haciz konulabilir. İtiraz reddedilirse şirket üç gün içinde mal beyanında bulunmalı ve genel mahkemede menfi tespit veya istirdat davası yolunu değerlendirmelidir.
Sık yapılan hatalar
| Hata | Doğrusu |
|---|---|
| İtirazı icra dairesine yapmak | Kambiyo takibinde itiraz icra mahkemesine yapılır |
| Yedi gün beklemek | İtiraz ve şikâyet süresi beş gündür |
| İtirazın takibi durduracağını sanmak | Geçici durdurma kararı ayrıca istenmelidir |
| Sebep göstermeden itiraz etmek | Borca itiraz sebepleriyle birlikte bildirilir |
| Adli tatilde süreyi uzatmak | İcra süreleri adli tatilde uzamaz |
Çalışılmış örnekler
Aşağıdaki örneklerin her biri bu sayfadaki hesap motoruyla otomatik olarak test edilir; sonuçlar araçla birebir aynıdır.
Örnek 1
Hafta sonuna denk gelen beşinci gün
Bonoya dayalı ödeme emri 2 Mart 2026 Pazartesi tebliğ edildi.
Beşinci gün 7 Mart Cumartesi'dir; itiraz ve şikâyet süresi 9 Mart 2026 Pazartesi biter. Ödeme süresi 12 Mart'ta dolar.
Örnek 2
Adli tatilde UETS'e ulaşan çek ödeme emri
Çeke dayalı ödeme emri 15 Temmuz 2026'da şirketin UETS adresine ulaştı.
Tebliğ 20 Temmuz'dur; beşinci gün 25 Temmuz Cumartesi olduğundan süre 27 Temmuz 2026 Pazartesi biter. Adli tatil uzaması uygulanmaz.
Örnek 3
İtirazın reddinden sonra mal beyanı
İcra mahkemesi 26 Ekim 2026 Pazartesi günü borca itirazı reddetti ve kararı tefhim etti.
Üç günlük mal beyanı süresi 29 Ekim resmi tatiline rastladığından 30 Ekim 2026 Cuma biter.
Örnek 4
Kurban Bayramı öncesi tebliğ
Ödeme emri 22 Mayıs 2026 Cuma tebliğ edildi.
Beşinci gün 27 Mayıs Kurban Bayramı'nın ilk günüdür; bayram ve hafta sonundan sonra süre 1 Haziran 2026 Pazartesi biter.
Sık sorulan sorular
›Kambiyo senedine dayalı takipte itiraz süresi kaç gün?
Beş gün (İİK m.168). Borca itiraz, imza itirazı ve kambiyo vasfına şikâyet bu sürede yapılır.
›İtirazı nereye yapmalıyım?
İcra mahkemesine dilekçeyle. Genel haciz yolundan farklı olarak icra dairesine yapılmaz.
›Ödeme süresi ne kadar?
On gün (İİK m.168/1-2).
›İtiraz takibi durdurur mu?
Hayır. Satış dışındaki işlemleri durdurmaz; icra mahkemesinden geçici durdurma kararı istenmelidir.
›Mal beyanı ne zaman yapılır?
İtiraz edilmezse on gün içinde; itiraz reddedilirse üç gün içinde (İİK m.168/1-6).
›Adli tatilde süre uzar mı?
Hayır. İcra işleri adli tatilde de görülür.
›Hangi sebeplerle borca itiraz edebilirim?
Borçlu olmama, itfa (ödeme), mehil, zamanaşımı ve yetki itirazı; sebepleriyle birlikte bildirilmelidir.
›İmzamı inkâr edersem ve imza bana aitse ne olur?
Alacağın yüzde onu oranında para cezası ve takip durdurulmuşsa en az yüzde yirmi inkâr tazminatı söz konusu olur (İİK m.170).
›Senet kambiyo vasfı taşımıyorsa ne yapmalıyım?
Beş gün içinde icra mahkemesine şikâyet edin (İİK m.168/1-3).
›İcra mahkemesi ne zaman duruşma yapar?
İtiraz sebeplerinin tahkiki için tarafları en geç otuz gün içinde duruşmaya çağırır (İİK m.169/a).
›İtirazım reddedilirse başka yolum var mı?
Genel mahkemede menfi tespit veya ödemeden itibaren bir yıl içinde istirdat davası açabilirsiniz.
›E-tebligatla gelen ödeme emrinde süre ne zaman başlar?
Ulaşma tarihine beş gün eklenerek tebliğ günü bulunur; beş günlük itiraz süresi ertesi gün başlar.
›Çek ve bonoda süreler farklı mı?
Takip süreleri aynıdır; senetlerin zamanaşımı süreleri ise farklıdır.
›Son gün bayrama denk gelirse?
Süre tatili izleyen iş günü biter (İİK m.19).
›Alacaklı kambiyo senedi için genel haciz yoluyla takip yapabilir mi?
Evet. Bu durumda ödeme emri yedi günlük süreler içerir ve itiraz icra dairesine yapılır; ödeme emrindeki ihtarları kontrol edin.
›İtiraz edersem haciz yapılabilir mi?
Evet. Borca ve imzaya itiraz satış dışındaki işlemleri durdurmaz; haczi önlemek için geçici durdurma kararı istenmelidir.
›Kambiyo senedinin kambiyo vasfı ne zaman sorgulanmalı?
Ödeme emrinin tebliğinden itibaren beş gün içinde şikâyet yoluyla (İİK m.168/1-3).
Kanuni dayanaklar
- İİK m.167-168 — Kambiyo senetlerine dayalı takip; ödeme emrinin içeriği ve süreleri.
- İİK m.169, 169/a — Borca itiraz, incelemesi ve takibin geçici durdurulması.
- İİK m.170 — İmza itirazı ve haksız inkârın yaptırımı.
- İİK m.19 — Sürelerin hesabı ve son günün tatile rastlaması.
- İİK m.72 — Menfi tespit ve istirdat davaları.
Son güncelleme: 3 Ekim 2026. Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez.
İlgili sayfalar
